Yarının yapay zeka düzenlemelerine bugünden hazırlanıyoruz

Yapay Zeka Düzenlemeleri Kapıda: İşletmenizi 5 Adımda Geleceğe Hazırlayın

Yapay zeka, iş dünyasını ve teknoloji ekosistemini kökünden değiştiriyor. Özellikle yazılım mühendisleri, her geçen gün yeni modeller geliştiriyor. İş dünyasının liderleri ise bu teknolojiyi şirketlerine entegre ediyor. Kısacası, değişim herkesin tahmininden çok daha hızlı ilerliyor.

Ancak ortada büyük bir sorun var. Şirketler, yapay zekayı en doğru şekilde nasıl uygulayacaklarını tam olarak bilmiyor. Bu belirsizlik, yöneticilerin elini kolunu bağlıyor. Örneğin, Boston Consulting Group’un son araştırması çarpıcı bir gerçeği ortaya koyuyor. Yöneticilerin sadece %28’i, şirketlerinin yeni yapay zeka düzenlemeleri için hazır olduğunu söylüyor.

Dahası, küresel çapta bir yasa fırtınası yaklaşıyor. AB Yapay Zeka Yasası yolda. Çin, kendi kurallarını çoktan koydu. Kanada ve G7 ülkeleri de boş durmuyor. Hatta Biden yönetimi, bir “Yapay Zeka Haklar Bildirgesi” planlıyor. Dolayısıyla, mevzuat çemberi giderek daralıyor.

Bu durum, ABD eyaletlerine kadar sıçradı. Şu anda 21 eyalet yapay zeka kullanımını kısıtlayan yasalar çıkardı. Açıkçası, düzenleyiciler teknolojiyi yakalamaya çalışıyor. Bu süreç, iş liderleri için zorlu bir sınav anlamına geliyor. Yine de korkmanıza gerek yok. Rakiplerinizden geri kalmadan, yasalara uygun bir sistem kurabilirsiniz. Geleceği göremeyiz ama sizi hazırlayabiliriz.

İşte yapay zeka düzenlemeleri ile uyumlu çalışmanızı sağlayacak 5 kritik adım:

1. Ekosisteminizdeki Yapay Zeka Kullanımını Haritalayın

Ekibinizin hangi araçları kullandığını bilmeden onları yönetemezsiniz. Ne yazık ki, bu durum “Gölge BT” (Shadow IT) sorununu doğuruyor. Çalışanlar, BT departmanından habersiz çeşitli yazılımlara üye oluyor. Sonuç olarak, şirket verileri kontrolsüz bir alana akıyor.

Artık yeni bir baş belamız var: “Gölge Yapay Zeka”. Birçok uygulama, içinde gizli yapay zeka modülleri barındırıyor. Çalışanlarınız onay almadan bu araçları kullandığında, şirketinizi riske atıyor.

Opice Blum Veri Gizliliği Uzmanı Henrique F. Moraes durumu şöyle özetliyor: “Kullandığınız araçların haritasını mutlaka çıkarın. Bu adım, riskleri azaltmak için hayati önem taşır.”

Bazı yasalar, tedarikçilerinizin hatalarından bile sizi sorumlu tutar. Bu nedenle, kontrolü tamamen elinize almalısınız. Şirket içindeki tüm yapay zeka trafiğini izleyin. Özellikle Harmonic gibi araçlar, bu gizli kullanımları tespit etmenize yardımcı olur.

2. Veri Yönetişimini (Data Governance) Sağlamlaştırın

Veri gizliliği, yaklaşan tüm yasaların temelini oluşturur. Yapay zeka araçlarınızın, KVKK (Türkiye) veya GDPR (Avrupa) gibi mevcut yasalara uyması gerekir. Yani, yapay zekanızın hangi verilere eriştiğini bilmek zorundasınız.

Kuruluşunuzda sağlam kurallar uygulayın. İlk olarak, bu işi yönetecek özel bir ekip kurun. Ardından, düzenli denetimler yapın. Politikalarınız, veri güvenliğini garanti altına almalıdır.

SolarWinds Başkan Yardımcısı Rob Johnson konuya netlik kazandırıyor: “Veri hijyenini sağlamak şirketlerin sorumluluğundadır. Proaktif davrananlar, sadece yasalara uymakla kalmaz, aynı zamanda teknolojiden tam verim alır.”

3. Sistemlerinizi Sürekli Gözetim Altında Tutun

İşletmenizi yönetmek için etkili bir izleme mekanizması şarttır. Konu yapay zeka olduğunda, bu ihtiyaç daha da artar. Araçlarınızın nasıl davrandığını ve hangi verileri işlediğini anlık olarak görmelisiniz.

Zibtek Kurucusu Cache Merrill şuna dikkat çekiyor: “Yapay zekayı denetlemek için yine yapay zekayı kullanıyoruz. Bu sistemler, hataları ve önyargıları kriz çıkmadan önce tespit ediyor.”

Örneğin, Cypago gibi otomasyon platformları işinizi kolaylaştırır. Bu araçlar, arka planda sürekli denetim yapar. Böylece, teknik uzmanlığa ihtiyaç duymadan riskleri yönetirsiniz. Herhangi bir kural ihlalinde sistem sizi anında uyarır.

4. Risk Değerlendirmelerini Rehber Edinin

Hangi aracın yüksek risk taşıdığını bilmek size güç kazandırır. Açıkçası, her yapay zeka aracı aynı tehlikeyi yaratmaz. Yüksek riskli senaryolar, daha sıkı güvenlik önlemleri gerektirir.

Holistic AI Uzmanı Ayesha Gulley şöyle diyor: “Risk yönetimini projenin en başında başlatın. Bu sayede şirketler güvenle büyüyebilir.”

Mesela, kritik iş verilerine erişen bir yapay zeka ile basit bir metin düzenleyiciyi aynı kefeye koyamazsınız. AB Yapay Zeka Yasası da bu ayrımı yapıyor. Dolayısıyla, siz de araçlarınızı risk seviyesine göre sınıflandırın.

5. Etik Kuralları Yasalar Gelmeden Belirleyin

Etik politikalar oluşturmak için devletin yasa çıkarmasını beklemeyin. Hemen harekete geçin. Şeffaflık, veri gizliliği ve model doğrulama konularında kendi kurallarınızı yazın.

Cypago CEO’su Arik Solomon durumu harika özetliyor: “Düzenlemeler kaçınılmazdır. Ancak bu durum yeniliği engellememeli. Uyum sürecini şirket kültürüne entegre edenler kazanacak.”

Özetle, etik kurallara uyan şirketler gelecekteki yasalara da otomatikman uyum sağlar. Yapay zeka düzenlemeleri temel olarak şeffaflığı hedefler. Sizin hedefleriniz de bu yöndeyse, endişelenmenize gerek kalmaz.

Sonuç: Korkmayın, Hazırlıklı Olun

Düzenlemeler henüz tam oturmadı ve belirsizlik sürüyor. Fakat bu durum sizi durdurmasın. Yapay zekanın gücünden faydalanmaya devam edin. Sadece proaktif olun. Veri gizliliğine önem verin ve etik kurallara sadık kalın. Neticede, hazırlıklı olanlar bu yeni çağın kazananı olacak.